Prawdziwe konsekwencje efektu jo-jo

Nawrót choroby otyłościowej nazywany wcześniej efektem jo-jo jest częstym zjawiskiem. Większość osób, która zredukowała masę ciała - w ciągu 5 lat częściowo lub całkowicie ją odzyskuje. Najczęściej redukcja masy ciała obejmuje początkowe szybkie efekty, później ich spowolnienie a następnie odzyskanie utraconych kilogramów (Phuong-Nguyen et al., 2024).

Jakie niesie to konsekwencje?

Nawrót choroby otyłościowej to nie tylko zwiększenie masy ciała do punktu startowego, ale także niekorzystna zmiana składu odzyskanej masy ciała. Przy redukcji masy ciała najważniejszymi tkankami, na które zwracamy uwagę są: tkanka tłuszczowa i mięśniowa. Pożądana jest jak największa utrata tej pierwszej przy jednoczesnym zachowaniu jak największych ilości tej drugiej. Jednak przy powrocie do dawnej masy ciała zyskujemy więcej tkanki tłuszczowej i mniej tkanki mięśniowej co jest procesem bardzo niekorzystnym wpływającym między innymi na spowolnienie podstawowej przemiany materii (Wang et al., 2024) . Dodatkowo zwiększa się negatywne oddziaływanie tkanki tłuszczowej na zdrowie przez zwiększoną produkcję mediatorów prozapalnych, pogarsza się także funkcjonowanie wysp beta trzustki i układu sercowo-naczyniowego (Wang et al., 2024). Wiele nieudanych prób redukcji masy ciała zakończonych nawrotem choroby otyłościowej może także osłabiać motywację i wiarę w możliwość zmiany (Phuong-Nguyen et al., 2024).

W jaki sposób można zapobiegać nawrotom choroby otyłościowej?

Badania wskazują na 3 kluczowe czynniki wpływające na udaną redukcję masy ciała:

• redukcja kaloryczności diety,

• zwiększenie aktywności fizycznej,

• zmiany behawioralne.

Ujemny bilans energetyczny jest niezbędny do redukcji masy ciała, jednak należy osiągać go przez trwałą zmianę nawyków żywieniowych, a nie krótkotrwałe diety. Ważna jest także aktywność fizyczna, która wpływa nie tylko na zwiększenie wydatku energetycznego, ale także pozytywnie wpływa na zachowanie masy mięśniowej, co zwiększa szansę długotrwałej redukcji masy ciała (Wang et al., 2024).

Dobór odpowiedniej strategii redukcji masy ciała jest sprawą indywidualną i zależy od wielu czynników: stanu zdrowia, stylu życia, dotychczasowych nawyków czy możliwości czasowych. Dlatego przed rozpoczęciem zmian warto skonsultować się z specjalistami, ponieważ profesjonalne wsparcie zwiększa szanse na sukces i pozwala uniknąć frustracji związanej z kolejnym nawrotem choroby.

Bibliografia

Phuong-Nguyen, K., McGee, S. L., Aston-Mourney, K., Mcneill, B. A., Mahmood, M. Q., & Rivera, L. R. (2024). Yoyo Dieting, Post-Obesity Weight Loss, and Their Relationship with Gut Health. Nutrients, 16(18), 3170. https://doi.org/10.3390/nu16183170

Wang, H., He, W., Yang, G., Zhu, L., & Liu, X. (2024). The Impact of Weight Cycling on Health and Obesity. Metabolites, 14(6), 344. https://doi.org/10.3390/metabo14060344